PICC-katheter
PICC-katheters worden steeds vaker gebruikt in de thuiszorg door de groeiende trend van zorgverlening buiten het ziekenhuis. Zoals bijvoorbeeld voor de toediening van antibioticatherapie. Ze bieden een veilige, langdurige toegang tot de bloedbaan, waardoor complexe behandelingen zoals medicatietoediening en voeding comfortabel en efficiënt thuis uitgevoerd kunnen worden. Dit verhoogt niet alleen het comfort van patiënten, maar helpt ook de druk op ziekenhuizen te verminderen.
Wat is een PICC-katheter?
Een PICC-katheter (Perifeer Ingebrachte Centrale Katheter) is een centrale katheter die via een bloedvat in de bovenarm wordt ingebracht. Het is een flexibele, dunne lijn met een lengte van 40 tot 50 cm. De katheter wordt opgeschoven door de ader in de bovenarm tot in de bovenste holle ader waarbij hij net boven het hart eindigt.
Het uitwendige gedeelte van de katheter bevat één of meerdere uiteinden. Elk uiteinde is afgesloten met een dopje en heeft meestal ook een klem om de katheter open of toe te zetten.

De PICC-katheter is niet gehecht of onderhuids verankerd en moet daarom stevig vastgezet of gefixeerd worden om te voorkomen dat hij per ongeluk verwijderd wordt. Dit kan op twee manieren gebeuren: met een hechtpleister (bijvoorbeeld Statlock®) of een onderhuids verankeringssysteem (bijvoorbeeld SecurAcath®). Over de hechtpleister of het verankeringssysteem komt steeds een doorschijnend steriel verband.
Waarvoor wordt een PICC-katheter gebruikt?
Bij sommige aandoeningen is langdurige toediening van medicatie via de bloedbaan nodig. Wanneer herhaaldelijk in de bloedvaten van de arm of hand geprikt wordt, kunnen deze beschadigd raken. Dit maakt het steeds moeilijker en pijnlijker om een nieuw infuus te plaatsen. Een PICC-katheter biedt hier een oplossing.
Deze katheter wordt gebruikt om medicatie, chemotherapie, vocht of voeding gedurende een langere periode toe te dienen. Deze vloeistoffen kunnen soms irriterend zijn voor de aderwand. Omdat de kathetertip zich in een grote ader bevindt, wordt de medicatie direct sterk verdund door de grote hoeveelheid bloed. Hierdoor ontstaat geen irritatie of schade aan de aderwand.
Ook bloedafname is mogelijk via de PICC-katheter.
Hoe wordt een PICC-katheter geplaatst?
De PICC-katheter wordt geplaatst in het ziekenhuis, vaak in het dagcentrum. Dit gebeurt altijd door een arts of een gespecialiseerde verpleegkundige, die de katheter zorgvuldig inbrengt onder steriele omstandigheden.
Hoe lang kan een PICC-katheter geplaatst blijven?
De katheter kan langdurig blijven zitten, afhankelijk van de noodzaak van de behandeling. In de meeste gevallen blijft hij enkele maanden ter plaatse, maar soms kan dit oplopen tot één jaar.
Hoe zorgen wij voor jouw PICC-katheter?
Onze verpleegkundigen beschikken over de juiste kennis en kunde om een PICC-katheter goed te verzorgen en op te volgen. De opvolging bestaat onder andere uit:
- het controleren van de insteekplaats op tekens van lekkage of infectie
- het beoordelen van het traject van de ader
- het nakijken van de doorgankelijkheid
We vervangen wekelijks het verband van de katheter. Indien er gebruik gemaakt wordt van een fixatiepleister vervangen we deze mee. Naast deze wekelijkse verzorging moet het verband of de pleister ook vervangen worden wanneer het nat, vuil of los is.
Het is belangrijk dat de PICC-katheter ook steeds gespoeld wordt voor en na gebruik. Indien niet of niet zo frequent gebruikt moet de katheter ook één keer per week gespoeld worden met een fysiologische oplossing. Onze verpleegkundigen komen dit bij jou thuis doen.
Wanneer jouw PICC-katheter niet meer nodig is kunnen wij, op vraag van de behandelende arts, deze ook verwijderen.
Jouw thuisverpleegkundige kan ter ondersteuning altijd beroep doen op een referentieverpleegkundige. Mochten er alsnog vragen, opmerkingen of problemen zijn, zal de verpleegkundige altijd met de huisarts of het zorgteam in het ziekenhuis in overleg treden.

Welke aandachtspunten zijn er?
Contacteer steeds een zorgverlener in de volgende gevallen:
- bij koorts
- zwelling en pijn in de arm/schouder van de PICC-katheter
- rode of pijnlijke insteekplaats
- bloedverlies of etter/pus ter hoogte van de insteekplaats
- jeukende, pijnlijke huid onder de pleister
- katheter is uit de insteekplaats verschoven (schuif deze zeker zelf NOOIT terug!)
- lekken van de katheter
Richtlijnen voor het dagelijkse leven:
- Douchen: bescherm het verband en het uitwendige deel van de katheter tegen insijpelend water.
- met huishoudfolie
- met een beschermhoes: zoek bijvoorbeeld op het internet naar ‘PICC lijn douchehoes’
- houd je arm ook zoveel mogelijk uit de douchestraal
- Niet baden of zwemmen. Sauna wordt afgeraden omdat door de warmte het verband kan loskomen.
- Liefst geen bloedafname aan dezelfde arm laten afnemen. De bloedafname kan langs de PICC zelf gebeuren.
- Laat bij voorkeur geen bloeddruk meten aan de zijde van de PICC-katheter